In 2025 vernieuwden en verdiepten we ons educatieaanbod. Met een duidelijke ambitie: kinderen en jongeren in Schiedam zo vroeg mogelijk en duurzaam verbinden aan taal, lezen en verhalen. Thuis, op school en in de bibliotheek. Daarmee dragen we bij aan kansengelijkheid en sluiten we aan op de Gemeentelijke Gezinsaanpak: vanaf de geboorte stimuleren we kinderen en ouders om met taal en lezen bezig te zijn.
De bibliotheek deed mee aan WeTime Schiedam als onderdeel van het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid
in Schiedam. Een laagdrempelige samenwerking die de ouder-kind-interactie versterkt met korte, dagelijkse
speelmomenten. In de eerste ronde meldden 178 ouders zich aan; 137 deden actief mee, met een brede spreiding
over de stad en een duidelijke concentratie in de wijken Nieuwland en Oost. De samenwerking met opvang,
welzijn en onderwijs hielp om ouders te bereiken, vertrouwen op te bouwen en waar nodig door te verwijzen
naar extra ondersteuning.
De Bibliotheek Schiedam focust op de allerjongsten met o.a. Boekstart, Ukkie-lezen en Peuter Voorlezen.
Voor de jongste doelgroep zijn in 2025 aanvullende stappen gezet. Zo is Ukkie-lezen geïntroduceerd: een wekelijks
aanbod voor ouders en jonge kinderen. Daarmee versterken we de taalomgeving thuis, vergroten we
ouderbetrokkenheid en laten we de bibliotheek zien als plek waar voorlezen en ontmoeten samenkomen.
We trapten het jaar spectaculair af met het koninklijk bezoek van Prinses Laurentien en Prins Constantijn
tijdens de Nationale Voorleesdagen. Het bezoek maakte het belang van voorlezen voor gelijke kansen extra
zichtbaar. Het uitnodigen van de kleuters van obs De Peperklip uit Schiedam-Oost was een bewuste keuze. De
bibliotheek wilde juist kinderen die opgroeien in wijken met een onderwijsachterstand een podium geven. Het
bezoek van Prinses Laurentien en Prins Constantijn aan de Bibliotheek Schiedam kreeg landelijke en lokale
media-aandacht (o.a. Blauw Bloed en RTL) en leverde veel positieve reacties op uit de stad.
Door juist deze jonge leerlingen zichtbaar onderdeel te laten zijn van het bezoek, werd nadrukkelijk aandacht
gevraagd voor gelijke ontwikkelkansen vanaf jonge leeftijd. Deze keuze sluit aan bij de bredere inzet binnen
Schiedam om via onderwijs, cultuur en leesbevordering bij te dragen aan kansengelijkheid, in lijn met de
doelstellingen van het Strategische Educatieve Agenda.
Gelijke kansen voor alle Schiedamse basisschoolkinderen.
Scholen en partners benaderen ons steeds vaker met gerichte vragen: meedenken over diep lezen, een passend
programma voor een specifieke groep of een werkvorm die zij zelf kunnen voortzetten. Dat laat zien dat
educatie steeds steviger onderdeel is geworden van de pedagogische en culturele infrastructuur van Schiedam.
Zo laat de Annie M.G. Schmidt-les (groep 5) zien hoe taal, erfgoed en leesplezier elkaar versterken. En
schrijversbezoek in de vorm van een Meet & Greet groeide door tot één van onze meest gewaardeerde onderdelen.
Dankzij subsidie organiseerden we bovendien een extra Meet & Greet voor groepen 4 met volledige deelname.
Vlak voor de zomervakantie kregen alle 7.000 basisschoolleerlingen het bijzondere boek 'Huis aan de rivier'
uit handen van wethouder Cemil Kahramanoğlu. Het boek is speciaal voor de viering van Schiedam 750 jaar
geschreven door Linda Dielemans en geïllustreerd door Aron Dijkstra. Dit mooie initiatief werd mede
mogelijk gemaakt door de bibliotheek.
Alle 7.000 basisschoolkinderen ontvangen vlak voor de zomervakantie het boek Huis aan de Rivier.
Een absoluut hoogtepunt was de Nationale Voorleeswedstrijd: Schiedamse Jayshri Sundaram won de finale en
mocht zich een jaar lang de Nationale Voorleeskampioen van Nederland noemen. Zulke momenten versterken het
zelfvertrouwen van kinderen en laten zien dat de bibliotheek structureel bouwt aan leesbevordering. Deze
aanpak vraagt om een lange adem en blijvende investering zodat het steeds steviger verankerd wordt in de
stad.
Schiedamse Jayshri Sundaram wordt Nationale Voorleeskampioen 2025. © Annemarie Terhell
Van september tot en met december 2025 gaven we de samenwerking met het voortgezet onderwijs (VO) een stevige impuls via het traject Meer taal- en leesplezier in het vo (SEA-2025). We werkten samen met zeven scholen in Schiedam: ProNova College, Lentiz LIFE College, De Internationale Vos, Stedelijk Gymnasium, Lyceum Spieringshoek, Lyceum Schravenlant en InZicht. Per school kozen we voor maatwerk: van startcollecties en boekpromoties tot workshops en aangevraagde schrijversbezoeken. Scholen gaven aan dat de activiteiten en collecties concreet helpen en spraken de wens uit om dit samen structureel voort te zetten. Voor duurzame impact in het VO blijven gerichte keuzes, relatieopbouw en voldoende specialistische capaciteit belangrijk.
Educatie gaat ook over de mensen die dagelijks met kinderen werken. In maart organiseerden we met het
Stedelijk Museum de fotoworkshop van Angelica Dass (Humanæ - Kleuren van Schiedam) voor educatieprofessionals.
De workshop bood verdieping op culturele identiteit en inclusie en gaf deelnemers nieuwe handvatten voor de
praktijk.
‘Humanæ - Kleuren van Schiedam’ in de Korenbeurs in het kader van Schiedam 750 jaar.
In 2025 versterkten en verankerden we cultuureducatie verder. Met de Parels van Schiedam groeide het bereik
naar 9.456 basisschoolleerlingen (circa 412 groepen). Er waren 205 Cultuurparelprogramma’s actief en ongeveer
55 docenten/ICC’ers namen deel aan inspiratiebijeenkomsten.
De Wijkcultuurklassen bleven gratis beschikbaar: circa 650 leerlingen volgden naschoolse cursussen, van dans
en theater tot animatie, robotica en beeldende kunst. Ook het voortgezet onderwijs was betrokken: ruim 400
leerlingen deden mee aan Culture Sneak Peek en ’S Culture Clup en circa 56 leerlingen waren betrokken bij
projecten die via de Pitch Parade zijn gestart.
2025 was het eerste jaar waarin Educatie en Cultuureducatie zijn samengevoegd. Door collega’s dichter bij
elkaar te brengen, ook letterlijk door een fysieke kantoorverhuizing, ontstond meer uitwisseling en
samenhang in de uitvoering. We werkten samen aan projecten als de Inspiratiemiddag voor de Parels van
Schiedam, de Kinderboekenweek, de Lichtjesparade en de Kindermuziekweek. Zo konden we onze netwerken en
expertise beter verbinden.
De belangstelling voor het Kinderboekenweekfeest in de Korenbeurs is altijd groot.
We zien steeds vaker dat inzet zichtbaar wordt in resultaten: uitkomsten liggen gemiddeld op of boven het
landelijk gemiddelde. Daarnaast ontwikkelden we nieuw lesaanbod en verbeterden we werkvormen, bijvoorbeeld
lessen die leerlingen stimuleren om buiten hun vaste leespatronen te kiezen. Het mooiste signaal:
leerkrachten willen zulke werkvormen zelf herhalen. Dat is duurzame impact.
We verzamelden dit jaar ook mooie uitspraken die laten zien hoe kinderen lezen beleven:
• “Door lezen kun je op een andere plaats tegelijk zijn.”
• “Als je veel leest, word je ook beter in school.”
• “Ik kom elke week naar de bieb om boeken te halen!”
In 2026 bouwen we verder op wat er staat. Met de Bibliotheek op school (dBos) zijn we aanwezig op alle 23 Schiedamse basisscholen: de focus ligt uiteraard op continuïteit en verdieping. We zetten de gesprekken met het VO voort richting een duurzame samenwerking. WeTime Schiedam krijgt een vervolg met extra aandacht voor borging en samenwerking met partners. Met Bibliotheek Noord ontstaat bovendien extra ruimte voor lessen en schoolbezoeken. Zo blijven we onderwijs, gezinnen en cultuur in de stad verbinden.