In de zomer bezoeken taalleerders een molen in Schiedam, leerzaam én leuk!
  • Leer
  • Vraag
  • Ontmoet
  • Lees
  • Doe

Hoofdstuk 3

DigiTaalhuis: Vooruit met taal en digitale vaardigheden

DigiTaalhuis: taal en digitale vaardigheden altijd dichtbij

In Schiedam heeft 39% van de inwoners tussen 16 en 75 jaar moeite met lezen, schrijven, rekenen en het gebruiken van digitale middelen. Dat is fors hoger dan het landelijk gemiddelde (22%). Met het DigiTaalhuis helpt de Bibliotheek Schiedam inwoners hun taal- en digitale vaardigheden te versterken, zodat zij zelfverzekerd kunnen meedoen in de samenleving. Volwassenen vanaf 18 jaar kunnen bij ons terecht voor informatie, leeractiviteiten en begeleiding naar passend aanbod.


Informatie en hulp dicht bij huis

Met zeven digitale en IDO-spreekuren per week in onze vestigingen en wijkhuizen kunnen inwoners dichtbij terecht met vragen over de digitale overheid en het gebruik van apparaten. We helpen onder meer bij DigiD, overheidswebsites, het instellen van een smartphone en het huisartsenportaal. Nieuw is het spreekuur op zaterdag in Bibliotheek Noord, zodat ook werkenden in het weekend ondersteuning kunnen krijgen.

De impact is zichtbaar: in 2025 steeg het aantal IDO-bezoekers met 30% ten opzichte van 2024. 91,5% gaf aan dat de vraag is beantwoord en 94,4% zou het spreekuur aanraden. 75,5% weet na afloop hoe het moet of wat de volgende stap is. Daarmee maakt ons laagdrempelige aanbod echt verschil.

Naast de inloopspreekuren organiseren we basiscursussen digitale vaardigheden, zoals Klik&Tik, TaalKlik en Digivitaler. Ook geven we workshops en voorlichting, bijvoorbeeld over veilig bankieren, Thuisarts.nl en AI in het dagelijks leven. Wie dat wil, kan een-op-een begeleiding krijgen van digicoaches, met de persoonlijke leervraag als vertrekpunt. Zo nemen we onzekerheid over de online wereld weg.


Schiedammers kunnen op verschillende locaties terecht voor een IDO-spreekuur.


Leren en oefenen met taal

Taalleerders kunnen wekelijks in bibliotheek terecht voor advies over taaltrajecten in Schiedam. In 2025 vonden 450 Schiedammers de weg naar het taalloket. We helpen hen een passende leerroute te kiezen en verwijzen naar formele en informele mogelijkheden, zoals cursussen, taalcafés en leeslessen.

Elke werkdag organiseren we een taalcafé waar deelnemers oefenen met spreken en luisteren. Daarnaast zijn er leeslessen en een digitaal oefencafé waar taal en digitaal samenkomen. Onze circa 140 taalcoaches bieden persoonlijke begeleiding: wekelijks oefenen ongeveer 100 taalleerders met hun taalcoach, in de bibliotheek of ergens anders in de stad. Het aantal taalcoachtrajecten steeg in 2025 met 22% ten opzichte van 2024.

Vier keer per jaar bieden we de 12-weekse cursus TaalKlik voor nieuwkomers. Deelnemers leren computervaardigheden met extra aandacht voor taal. Veel Schiedamse inburgeraars combineren dit met het taalcafé of een taalcoach om hun Nederlands verder te oefenen.

De avondopenstelling op dinsdag voor basisvaardigheden is inmiddels een begrip. Inwoners kunnen er terecht voor spreekuren, taalcafé en leesles, oefenen op de computer en samen leren. Ook taalcoaches en vrijwilligers vinden er een rustige, fijne plek om te werken aan taal en digitaal.


Doorleren in de zomer

Net als in 2024 bleef het DigiTaalhuis open tijdens de zomervakantie. Van 28 juli tot en met 22 augustus boden we continuïteit met taalcafés, leeslessen en IDO-spreekuren. Daarnaast organiseerden we zomerse activiteiten rond digitale vaardigheden, zoals fotograferen met de smartphone, werken met de Online Bibliotheek en AI in het dagelijks leven. Zo konden inwoners ook in de vakantie op een leuke manier blijven leren.


Opleidingscentrum Schiedamse taalvrijwilligers: kwaliteit door scholing

Vrijwilligers die zich inzetten als taalcoach of begeleider volgen een basistraining van drie dagdelen. In 2025 konden zij daarnaast kiezen uit vier verdiepende workshops, met thema’s als het begeleiden van taalcafés, woordenschat vergroten en verstaanbaar spreken.

Dankzij subsidie van de gemeente Schiedam waren trainingen en workshops gratis voor taalvrijwilligers en medewerkers van partnerorganisaties. Ook in 2026 is het DigiTaalhuis van de Bibliotheek Schiedam het opleidingscentrum voor Schiedamse taalvrijwilligers. Zo zorgen we samen voor een kwalitatief hoogwaardig aanbod voor taalleerders.


De Bibliotheek Schiedam is het opleidingscentrum voor Schiedamse taalvrijwilligers.


Begrijpelijke taal

Tijdens de Week van Lezen & Schrijven organiseerde het DigiTaalhuis samen met de gemeente een partnerbijeenkomst over laaggeletterdheid. Ongeveer 60 partners gingen aan de slag met het herschrijven van een moeilijke tekst naar begrijpelijke taal. Wethouder Zwang en taalambassadeur Hans Esbach beoordeelden de resultaten. Aansluitend gaf onderzoeker Natascha Notten een presentatie over kansengelijkheid in relatie tot laaggeletterdheid, gezondheid en onderwijskansen. De bijeenkomst werd door partners hoog gewaardeerd.

Ook inwoners konden meedoen aan de wedstrijd Begrijpelijke Taal. Het doel: bewustwording vergroten over wat het betekent om laaggeletterd te zijn. Uit alle wijken in Schiedam kwamen reacties binnen; het bleek een onderwerp te zijn dat leeft onder de bewoners.


Samen maken we impact

Basisvaardigheden verbeteren we samen. Daarom werkt het DigiTaalhuis met culturele en sociale organisaties en partners in de stad. We faciliteerden onder meer de belastinginvuldagen van Minters, ondersteunden NT1-lessen met NL Training en organiseerden samenwerkingen rond digitale en taalvaardigheden op verschillende plekken in Schiedam.

Daarnaast maakten we taalleerders vertrouwd met de bibliotheek via rondleidingen en activiteiten met partners, zoals Walking & Talking en culturele bezoeken met taal- en cultuurlessen. Ook organiseerden we bijeenkomsten en voorlichting over laaggeletterdheid voor professionals en zetten we het escapespel Laaggeletterdheid in om te ervaren welke obstakels laaggeletterdheid kan opleveren.


Deelnemers aan Walking & Talking verzamelen bij de Korenbeurs.


Netwerken in de stad

Het DigiTaalhuis is vertegenwoordigd in diverse netwerken in Schiedam, zoals het (Digi)Taalnetwerk, het IDO-netwerk, netwerk Nieuwkomers, Taal & Ouderschap, het Financieel netwerk en de netwerken Oost en Nieuwland. Soms als regievoerder, soms als deelnemende partner. Zo blijven we op de hoogte van wat er speelt en kunnen we onze rol in de stad effectief vervullen.


Vrijwilligers onmisbaar

Het DigiTaalhuis kan niet bestaan zonder enthousiaste vrijwilligers. In 2025 waren circa 160 digi- en taalvrijwilligers actief. Zij begeleiden spreekuren, geven cursussen en leeslessen, coachen deelnemers individueel en ondersteunen bij activiteiten. Met trainingen, workshops en ontmoetingsmomenten versterken we hun kennis en betrokkenheid. Dankzij hun inzet blijft het DigiTaalhuis een toegankelijke plek waar iedereen kan groeien in taal en digitale vaardigheden.


Raoul de Jong was te gast bij de zomerse vrijwilligersborrel.


Blik vooruit

Ook in 2026 staat het DigiTaalhuis klaar voor Schiedammers die willen groeien in taal-, digitale en andere basisvaardigheden. We luisteren naar wat de inwoners van Schiedam nodig hebben en bieden ondersteuning die aansluit bij het dagelijks leven.

Of het nu gaat om het begrijpen van overheidsinformatie, het oefenen van de Nederlandse taal of het omgaan met nieuwe technologie: we zorgen voor veilige, toegankelijke informatie en een prettige leeromgeving. Samen met onze vrijwilligers en samenwerkingspartners blijven we werken aan vertrouwen, vaardigheden en gelijke kansen.

Bestuursverslag

Vorig artikel

(Cultuur)Educatie

Volgend artikel
Author: Martijn Kamman (Enschede) - Graphic Designer/Front-end developer at BiblioMedia/SmoothPublish